Greckiemu terminowi parabole odpowiada hebrajski rzeczownik maszal. Idea maszalu nie ogranicza się koniecznie do krótkiego opowiadania, lecz zasadniczym jej elementem jest porównanie. Z tego też powodu maszalem może być przysłowie czy alegoria. Jedno ze znaczeń czasownika maszal to „być podobnym”, „stać się podobnym” czy „porównać”. Maszal w Starym Testamencie Krótkie przysłowie, choć nie stanowi opowiadania, …
Przypowieść jako gatunek literacki znana była już w literaturze starożytnej, zarówno greckiej (i rzymskiej), jak i hebrajskiej, jednak przypowieści ewangelijne cechuje ich własna specyfika. Aby lepiej ją uchwycić, należy najpierw przybliżyć cechy gatunku przypowieściowego w starożytnej Grecji i Rzymie. 1. Przypowieść jako parabole W swojej Retoryce (2.20) Arystoteles wyróżnił dwa rodzaje dowodzenia w mowach i …
Mędrzec Syrach na dwa wieki przed Chrystusem pisał: „Gdy człowiek żywi złość przeciw drugiemu, jakże u Pana szukać będzie uzdrowienia” (Syr 28,3). Na kartach Ewangelii bardzo łatwo zauważymy pewien charakterystyczny rys działalności Jezusa. Jezus przebacza i uczy przebaczać. Do kobiety cudzołożnej powiedział: „Ja Ciebie nie potępiam” (J 8,11) i aby jej nie zawstydzić – …
Będziesz zachowywał szabat i uroczysty dzień Pański, ponieważ pierwszy jest pamiątką stworzenia, a drugi zmartwychwstania. Jest dla was tylko jeden szabat, który należy zachowywać w przeciągu całego roku jako święto, a nie uroczystość – to jest szabat pogrzebu naszego Pana. A to dlatego, że gdy Stworzyciel był pod ziemią, smutek za Nim jest silniejszy …
Jeden z greckich mitów opowiada o Psyche, personifikacji ludzkiej duszy, w której zakochał się sam Eros. Odwiedzał ją co noc, skrywając się pod osłoną ciemności. W Psyche jednak przemogła ciekawość. Gdy pewnego razu Eros pogrążony był we śnie, ta zapaliła kaganek, by zobaczyć, jak wygląda jej kochanek. Kropla rozpalonej oliwy obudziła boga miłości, który …
Włoska dziennikarka Costanza Miriano opublikowała w 2013 roku książkę zatytułowaną Wyjdź za mąż i poddaj się. Ekstremalne przeżycia dla nieustraszonych kobiet. Pozycja w Hiszpanii szybko stała się bestsellerem zaczęto tłumaczyć ją na wiele języków. Książka stała się także przedmiotem zajadłych ataków feministek, które na wiecach publiczne drą egzemplarze książki. Główny zarzut, jaki stawiają autorce, żonie …
Może się uważać za szczęściarza ten, komu podczas wizyty w Izraelu udało się przeżyć niezwykły wieczór – spotkanie z Beduinami. Te koczownicze plemiona arabskie żyją jeszcze na pustynnych i górzystych terenach dawnej Palestyny. Zajmują się głównie wypasem owiec. Zadziwiające, że nawet kilkudziesięciu osobowa grupa Beduinów potrafi posługiwać się sobie tylko zrozumiałym językiem i pielęgnować …
Dariusz Iwański, Wstawiennictwo aniołów w Księdze Henocha (1 Hen), Scripta Theologica Thoruniensia 15, Toruń 2011, ss. 407. Rozprawa ks. Dariusza Iwańskiego poświęcona została wstawiennictwu aniołów w apokryficznej Księdze Henocha. Dzieło to powstało najprawdopodobniej w całości w języku hebrajskim, choć odnaleziono także fragmenty aramejskie; znane jest natomiast w języku etiopskim, zwanym geez. Jako dzieło złożone posiada …
Read more „Dariusz Iwański, Wstawiennictwo aniołów w Księdze Henocha (1 Hen)”
Janusz Lemański, „Niech przyjdzie do mnie, a dowie się, że jest prorok w Izraelu” (2 Krl 5,8b). Wprowadzenie do profetyzmu starotestamentalnego, t. I: Profetyzm przedklasyczny. Prorocy więksi, Studia i Rozprawy 28, Szczecin 20122, ss. 298 Książka ks. Janusza Lemańskiego poświęcona została zagadnieniu profetyzmu w dawnym Izraelu, na co wskazuje jasno jej tytuł: „Niech przyjdzie …
Betanię, której nazwę tłumaczy się z hebrajskiego jako „dom biednych”, po polsku z powodzeniem moglibyśmy nazwać Ligotą. Ligota to przecież pochodna od staropolskiego „lichota”, a więc termin wskazujący na ubóstwo, a nawet biedę. Niewielka miejscowość, w czasach Jezusa oddalona kilka kilometrów od murów Starej Jerozolimy, dziś natomiast włączona już administracyjnie do miasta, była świadkiem …
Na terenach Żyznego Półksiężyca początki kultury zwanej później fenicką zaznaczają się już na trzy tysiąclecia przed Chr. Obejmowała swym zasięgiem terytoria dzisiejszego Libanu, Syrii i Izraela. Zakwitła po przezwyciężeniu kryzysu politycznego i społecznego około 1100 roku p.n.e. Starożytny świat ma Fenicji wiele do zawdzięczenia. Grecy przypisują wprowadzenie ich alfabetu Kadmusowi, synowi fenickiego króla Tyru. …
Read more „Tyr i Sydon. Najważniejsze miasta starożytnej Fenicji”
W 25 roku przed Chr. Herod Wielki rozpoczął budowę portu przy Morzu Śródziemnym w mieście należącym niegdyś do Fenicjan. Nadał mu imię na cześć Cezara Augusta: Cezarea Nadmorska. Było to przedsięwzięcie niecodzienne. Król postanowił wybudować port nie w zatoce, lecz przy prostej linii brzegowej. Z tego powodu konieczne stało się postawienie falochronów, do budowy …
Read more „Coś ty Kościołowi uczynił, Herodzie? Cezarea Nadmorska”
„Jeder, der dies von ihm erhofft, heiligt sich, so wie Er heilig ist“ (1 Joh 3,3). Die Theologie der Hoffnung bei Johannes Aus der Sicht der Methodologie und der Statistik Die erste Stufe in der Forschungsanalyse eines Bibelwissenschaftlers über ein bestimmtes Thema besteht in der Auflistung aller Bibelstellen, in denen ein Begriff vorkommt, der …
Read more „„Jeder, der dies von ihm erhofft, heiligt sich, so wie Er heilig ist“ (1 Joh 3,3)”
Dziś Betlejem, położone zaledwie 8 km od Jerozolimy, liczy kilkadziesiąt tysięcy mieszkańców. W Biblii występuje jako Betlejem Judzkie lub Betlejem Efrata. Tu urodził się Dawid i tu został namaszczony na króla. Z miasteczkiem wiąże się także piękna historia Moabitki Rut, która na polach zbierała kłosy, aż wypatrzył ją bogaty Booz, który zakochał się w niej …
Na pytanie o obecność w Biblii nauczania o czyśćcu uczciwy czytelnik natchnionej księgi musi jasno odpowiedzieć: – Nie, nie ma w niej wprost wyrażonej myśli o istnieniu takiego stanu po śmierci. Brak w Biblii fragmentów kształtujących przekonanie na temat pośmiertnego miejsca oczyszczenia nie oznacza jednak, że nie znajdują się w niej wypowiedzi, w których upatrywać można …